Ptaki biegające po wodzie

Dwa gatunki dużych ptaków wodnych – Perkoz wielki (Aechmophorus occidentalis, ang. Western grebe) oraz Perkoz żółtodzioby (Aechmophorus clarkii, ang. Clark’s grebe) potrafią chodzić, a właściwie biegać po wodzie. Mają przy tym złożone skrzydła, wykonują taki bieg tylko używając swoich stóp.

02-WC-grebes

Perkoz wielki (po lewej) oraz Perkoz żółtodzioby

Można to zaobserwować podczas ich rytuałów godowych. Wykonują take biegi po powierzchni wody zwykle parami, czasem w większych grupach i taki “pokaz” trwa do 7 – 8 sekund, w którym to czasie ptaki przebywają nieco ponad 20 metrów. Poniżej dwie fotki pokazujące ptaki podczas biegu po wodzie.

01-grebes-walk

 

02-grebes-walk

Jak one to robią? Doktorantka z Harvard University, Glenna Clifton, prowadziła obserwacje, które polegały na filmowaniu takich “pokazów” w warunkach naturalnych tych ptaków, na Upper Klamath Lake w stanie Oregon w USA. W warunkach laboratoryjnych perkozy nie chciały demonstować swoich umiejętności. Do badań wykorzystano szybkie kamery filmowe, a później przeprowadzano analizę wykonanych filmów.

Wyniki badań pokazują, że ptak uderza stopą, z rozłożonymi szeroko trzema palcami, między którymi rozpięta jest błona, z częstotliwością do 20 razy na sekundę. Następnie przekręca nogę, składa wszystkie palce razem i wyciąga stopę z wody po łukowatej trajektorii w bok. Potem cykl się powtarza.

Badania na modelu z taką sztuczną stopą perkoza pozwoliły stwierdzić, że samo uderzenie w wodę daje około 50% siły nośnej potrzebnej do utrzymania ptaka nad powierzchnią wody. Pozostała część siły nośnej pochodzi z wiosłowania stopą już w wodzie. Niestety, filmowanie pod powierzchnią wody nie było możliwe, nie wiadomo więc dokładnie, jaka jest trajektoria ruchu płetw ptaka poniżej powierzchni wody.

Te dwa gatunki perkozów to największe zwierzęta, które potrafią utrzymać się na powierzchni wody. Na “drugim miejscu” znajduje się jaszczurka Bazyliszek (Basiliscus basiliscus, ang. Basilisk lizard), której masa jest jednak rząd wielkości mniejsza. Niektóre owady potrafią ślizgać się po powierzchni wody wykorzystując zjawisko napięcia powierzchniowego, ale większym zwierzętom to by nie wystarczyło.

Dwa filmiki pokazujące bieganie perkozów po wodzie.

 

 

Źródła informacji i ilustracji:

The Journal of Experimental Biology (1)

The Journal of Experimental Biology (2)

Science News

National Geographic

 

I jeszcze filmik pokazujący, jak Bazyliszek biega po wodzie (ta jaszczurka bywa również nazywana Jesus Christ lizard).